Çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı, tıp fakültesinden sonra çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanlık eğitimini tamamlamış hekimdir. Yenidoğandan ergenlik çağının sonuna kadar çocukların büyümesini, gelişimini, aşılarını ve hastalıklarını izler.

Ateş, grip, boğaz ve kulak enfeksiyonları, zatürre, ishal ve kusma, astım ve alerjiler, idrar yolu enfeksiyonları, kabızlık, beslenme sorunları ve büyüme gelişme geriliği en sık görülen konulardır. Ayrıca bebek bakımı, emzirme, ek gıdaya geçiş ve aşı takvimi hakkında danışmanlık verir. Gerektiğinde çocuk kardiyolojisi, nörolojisi gibi alt dallara yönlendirir.

Ateşi düşmeyen, iştahsız ve halsiz kalan, sık kusan ya da ishal olan, öksürüğü uzayan, kilo almayan çocuklar ve bebekler için başvurabilirsiniz. Düzenli büyüme ve aşı kontrolleri için de hastalık olmasa bile görülmelidir. Nefes almakta zorlanma, morarma, bilinç bulanıklığı, nöbet, durmayan kusma ya da üç aydan küçük bebekte ateş varsa beklemeden 112'yi arayın ya da en yakın acil servise gidin.

Doktor önce şikayetleri, doğum öyküsünü, beslenmeyi ve aşı durumunu sorar. Ardından boy, kilo ve baş çevresi ölçülür, ateş, nabız ve solunum değerlendirilir; kulak, boğaz, akciğer, kalp ve karın muayenesi yapılır. Gelişim basamakları yaşa göre gözden geçirilir.

Şikayete göre tam kan sayımı, CRP, tam idrar tahlili ve idrar kültürü, boğaz kültürü ya da hızlı grip testi istenebilir. Akciğer enfeksiyonu şüphesinde akciğer grafisi, karın ağrısında ultrasonografi, anemi şüphesinde demir ve B12 gibi kan değerleri bakılabilir. Tetkik gereksiz yere değil, muayene bulgularına göre planlanır.

Doktor tanıya göre ilaç, beslenme düzenlemesi, solunum desteği ya da gözlem gibi yöntemleri seçer, ilacın dozunu çocuğun kilosuna göre belirler. Bebeklik ve çocukluk dönemi aşıları ulusal aşı takvimine göre uygulanır. Sağlıklı çocuk izlemleri, büyüme eğrilerine göre belirli aralıklarla yapılır.

Şikayetin ne zaman başladığını, ateş değerlerini, kullanılan ilaçları ve beslenme düzenini not edin. Aşı kartını, önceki tahlil ve raporları getirin. Çocuk ilaç kullanıyorsa kutularını da yanınıza alın, kendi başınıza ateş düşürücü dışında ilaç vermeyin ve doz konusunda doktora danışın.

Aile hekimi her yaştan kişiye birinci basamak hizmeti verir, çocuk doktoru ise yalnızca çocuk sağlığı üzerine uzmanlaşmıştır. Çocuk kardiyoloğu, çocuk nörologu, çocuk endokrinologu ve neonatolog gibi alt dal uzmanları, çocuk doktoru uzmanlığının üzerine ek eğitim almış kişilerdir. Çocuk doktoru ilk değerlendirmeyi yapar, gerek görürse bu uzmanlara yönlendirir.