Üroloji, böbrek, idrar yolları, mesane ve erkek üreme organlarının hastalıklarına bakan uzmanlık dalıdır. Ürolog, tıp fakültesinden sonra üroloji uzmanlık eğitimini tamamlamış hekimdir. Hem ilaçla tedavi eder hem de gerektiğinde ameliyat yapar.

Böbrek ve idrar yolu taşları, prostat büyümesi, idrar yolu enfeksiyonları, idrar kaçırma, mesane ve prostat kanseri, böbrek tümörleri en sık konulardır. Ayrıca erkeklerde sertleşme sorunu, kısırlık, sünnet, kasık ve testis sorunları da ürolojinin alanına girer. Kadınlarda da mesane ve idrar kaçırma şikayetlerine bakılır.

İdrarda kan, idrar yaparken yanma, sık idrara çıkma, idrar akımında zayıflık, bel ya da yan ağrısı, sertleşme sorunu veya testiste şişlik için başvurabilirsiniz. İdrar yapamama, ateşle birlikte şiddetli yan ağrısı veya testiste ani şiddetli ağrı varsa beklemeden 112'yi arayın ya da en yakın acil servise gidin.

Doktor şikayetinizi, idrar alışkanlıklarınızı, geçirdiğiniz hastalıkları ve kullandığınız ilaçları sorar. Karın, bel ve genital bölge muayene edilir, gerekirse prostat muayenesi yapılır. Muayene bulgularına göre idrar tahlili, ultrason gibi basit tetkikler aynı gün planlanabilir.

İdrar tahlili ve kültürü, böbrek ve mesane ultrasonu, prostat için PSA kan testi, idrar akım hızı ölçümü (üroflovmetri) en sık kullanılanlardır. Taş şüphesinde tomografi, mesane ve idrar yolunu içeriden görmek için sistoskopi, gerekirse prostat MR'ı ve biyopsi yapılabilir. Hangi tetkike gerek olduğuna doktorunuz belirtilerinize göre karar verir.

Tedavi hastalığa göre değişir. İdrar yolu enfeksiyonlarında antibiyotik, prostat büyümesinde ilaçlar, küçük böbrek taşlarında bol sıvı ve ilaç, büyük taşlarda şok dalgası (ESWL) veya endoskopik yöntemler kullanılabilir. Gerekirse tümör, prostat ya da darlık gibi durumlarda kapalı ya da açık ameliyat planlanır, ilaç ve ameliyat kararını doktorunuz verir.

Şikayetinizin ne zaman başladığını ve idrar alışkanlıklarınızı birkaç gün not edin, önceki tahlil, ultrason ve tomografi sonuçlarınızı yanınızda getirin. Kullandığınız ilaçları ve geçirdiğiniz ameliyatları bildirin. İdrar tahlili için randevu günü ilk idrarı değil, doktorunuzun belirttiği şekilde numune vermeye hazır olun.

Ürolog, idrar yollarının ve erkek üreme sisteminin hastalıklarına bakar ve ameliyat yapabilir. Nefrolog ise böbreğin çalışmasını bozan hastalıklara (böbrek yetmezliği, diyaliz ihtiyacı, böbrek iltihabı gibi) ilaçla ve izlemle yaklaşan iç hastalıkları uzmanıdır. Böbrek taşı ve idrar yolu tıkanıklığı üroloji, böbrek fonksiyon kaybı ise çoğunlukla nefroloji alanına girer.