Egzotik hayvan veterineri, veteriner fakültesini bitirmiş ve kuş, sürüngen, kemirgen, tavşan gibi kedi ve köpek dışındaki evcil hayvanlarda deneyim kazanmış veteriner hekimdir. Bu türlerin vücut yapısı, beslenmesi ve barınma ihtiyaçları farklı olduğundan hastalıkları da kendine özgü yaklaşım gerektirir.

Muhabbet kuşu, kanarya ve papağan gibi kuşlar, kaplumbağa, iguana ve yılan gibi sürüngenler, tavşan, hamster, kobay ve sincap gibi kemirgenler ile gelincik ve kirpi gibi küçük memeliler bu alana girer. Sık sorunlar arasında tüy kaybı, solunum yolu enfeksiyonları, beslenme eksikliklerine bağlı kemik ve kabuk bozuklukları, diş uzaması ve sindirim durması yer alır.

Bu türler hastalığı gizleme eğilimindedir, bu yüzden yemeyi bırakma, bir köşede tüylerini kabartıp oturma, dışkı yapmama ya da dışkıda belirgin değişiklik gibi hafif görünen işaretler bile erken başvuru nedenidir. Nefes darlığı, gagayı açarak soluma, kanama, kemik kırığı şüphesi, bayılma, kuşta yumurtanın sıkışması ya da hareketsizlikte beklemeden en yakın veteriner kliniğine gidin.

Veteriner hekim önce barınma koşullarını, ışık ve ısıtmayı, yem ve su düzenini ve hayvanın yaşını sorar, çünkü bu hastalıkların büyük bölümü bakım hatalarıyla ilgilidir. Sonra hayvan en az stresle tutularak tartılır, ağız, göz, tüy ya da deri, kabuk ve karın muayenesi yapılır.

Dışkı ve kloak ya da çıkartı incelemesi, kan sayımı ve biyokimya, röntgen ve ultrason sık kullanılır. Deri ya da tüy sorunlarında mikroskobik inceleme ve kültür, kuşlarda gerekirse bulaşıcı hastalıklar için özel testler, sürüngenlerde ise parazit taraması yapılabilir; küçük hayvanlarda örnek alımı için bazen hafif sedasyon gerekebilir.

Tedavi türe ve soruna göre hayvana uygun dozda ilaç, sıvı desteği, zorla beslemeyi içeren destek bakımı, diş düzeltme, yara ve kırık tedavisi ya da cerrahi girişimi kapsar. Çoğu zaman ısıtma, ışık, yem ve kafes düzeninin düzeltilmesi tedavinin en önemli parçasıdır.

Hayvanınızı güvenli, hava alan ve sıcak tutulan bir taşıma kabında getirin, kış aylarında kabı örtüp ısı kaybını önleyin. Kafes ve ortamın fotoğraflarını, yem ve su düzeninizi, taze dışkı örneğini ve varsa önceki raporları yanınıza alın; hayvanı kendiniz zorla yedirmeye ya da ilaç vermeye çalışmayın.

Bu hayvanlar doğada çok özel bir ısı, nem, ışık ve beslenme düzenine uyum sağlamıştır; evde bunlar yetersiz olursa kemik zayıflığı, kabuk bozukluğu, deri ve solunum sorunları, tüy yolma gibi hastalıklar gelişir. Örneğin sürüngenlerde ultraviyole ışığı ve kalsiyum eksikliği, tavşan ve kobaylarda lif ve C vitamini eksikliği sık görülen nedenlerdir. Doğru bakım bilgisi için veteriner hekime başvurabilirsiniz.